change language


Doorgraven naar graven

door Karsten Wentink

Wij zijn onze lezers enige excuses verschuldigd, want het is niet mogelijk gebleken om, zoals beloofd, meerdere malen per week een update uit het veld te posten in de vorm van foto’s of weblogs. Helaas is het zo dat David Fontijn dit jaar op het laatste moment niet mee kon het veld in wegens ziekte. Wij wensen David natuurlijk allemaal een spoedig herstel toe en hopelijk kan hij in ieder geval de opgraving nog een keer komen bezoeken. Hoewel David dit jaar dus geen leiding kon geven aan het veldwerk is er gelukkig vervanging voor hem gevonden in de persoon van prof. Harry Fokkens, die wij dan ook hartelijk daarvoor willen bedanken.

De afwezigheid van David heeft er echter wel voor gezorgd dat er last minute nog het één en ander moest worden omgegooid in de veldcampagne. Dit heeft er ondermeer toe geleid dat de dagelijkse veldupdates er een beetje bij in zijn geschoten. We zullen desondanks toch ons best blijven doen om u hier met enige regelmaat op de hoogte te houden van de stand van zaken in het veld.

De eerste twee weken veldwerk zitten er nu op en de derde is vanochtend aangevangen. De drie kwadranten uit de drie heuvels van vorig jaar zijn opnieuw open gehaald en we zijn verder gegaan met opgraven waar we vorig jaar zijn gebleven. Vooral heuvels 2 en 3 hebben daarbij weer meteen nieuw resultaat opgeleverd.

In heuvel 3 was het centrum nog niet helemaal opgegraven en aldaar zijn al weer meteen meerdere crematiegraven aangetroffen. Deze graven zijn nauwelijks als zodanig herkenbaar en worden slechts verraden door kleine witte stukjes verbrand bot. Deze stukjes bot worden zorgvuldig verzameld, want hoewel deze de leek weinig zeggen kan een fysisch-antropoloog (iemand die gespecialiseerd is in het onderzoek naar menselijke botten) vaak nog het geslacht en de leeftijd van de overledene bepalen aan de hand van deze stukjes bot. Grafgiften zijn vooralsnog niet aangetroffen waardoor het lastig is de graven in een specifieke periode te dateren. Naar alle waarschijnlijkheid hebben we te maken met graven uit de Bronstijd of IJzertijd, een C14 datering zal de uitkomst moeten geven.

In heuvel 2 was vorig jaar aan het eind van de campagne een concentratie houtskool aangetroffen in het centrum van de heuvel. Omdat de opgravingscampagne toen al tegen het eind liep en het vermoeden bestond dat dit wel eens resten van een houten bekisting konden zijn, is toen besloten om het graf in situ te bewaren voor volgend jaar. Nu het graf opnieuw is blootgelegd lijkt het er inderdaad op dat we te maken hebben met de resten van een bekisting. Mogelijk gaat het om een boomstam-kist (grote boomstam die met behulp van vuur is uitgehold) of mogelijk de resten van een soort baar. Op dit moment wordt het zand rondom het houtskool zorgvuldig en voorzichtig weggehaald met behulp van kwastjes zodat we zo veel mogelijk de oorspronkelijk structuur van het hout kunnen traceren. Helaas heeft de boom die bovenop de heuvel stond het geheel er niet makkelijker op gemaakt, het graf is namelijk behoorlijk uit elkaar geduwd door de boomwortels die er dwars doorheen lopen. Ook in dit graf zijn behalve houtskool en crematieresten nog geen andere vondsten gedaan die ons iets vertellen over de datering. Net als de graven uit heuvel 3 zal een C14 datering uitkomst moeten bieden. Ook dit graf moet waarschijnlijk in de Brons- of IJzertijd te plaatsen zijn.

Heuvel 1 heeft dit jaar nog weinig nieuwe vondsten opgeleverd. Vorig jaar werd er in een crematie graf onder de heuvel een vuurstenen pijlpunt gevonden. Mogelijk dat dit graf daarom dateert in de late steentijd (2500-2000 voor Christus). Helemaal zeker is dit echter nog niet omdat vuurstenen pijlpunten ook nog wel in de Bronstijd in gebruik waren. Wederom zal bij gebrek aan andere grafgiften een C14 datering meer duidelijkheid geven. Tevens zijn vorig jaar onder de heuvel een serie kuilen gevonden, sommige daarvan bevatte verbrande stenen en fragmentjes aardewerk. Omdat enkele kuilen in het verlengde van elkaar leken te liggen is de opgravingsput dit jaar ook naar buiten toe uitgebreid. Buiten de heuvel zijn echter geen nieuwe kuilen meer aangetroffen. Ook andere sporen werden niet gevonden. Daarmee vormt deze heuvel een opmerkelijk contrast met de heuvels die 2 jaar geleden nabij restaurant “De Echoput” werden opgegraven. Daar werden vele sporen rondom de heuvels aangetroffen in de vorm van paalsporen, kuilen en ook vele vondsten zoals aardewerk, vuursteen en zelfs een grote granieten maalsteen. Op de huidige site lijkt er echter van een dergelijke vondstconcentratie geen sprake te zijn. Hoe dergelijke verschillen moeten worden uitgelegd blijft vooralsnog een raadsel, één waar we de komende jaren echter wèl een antwoord op hopen te vinden!

Meer informatie over de opgravingen van 2009 in Apeldoorn







Maandag 29 juni 2009


Highslide JS
Overzicht van het kwadrant uit heuvel 1

Highslide JS
Tussen het zand en de boomwortels komt houtskool en witte stukjes verbrand bot te voorschijn in heuvel 3

Highslide JS
De stukken houtskool in heuvel 2 lijken de resten te zijn van een bekisting of baar

Highslide JS
De proefsleuven buiten heuvel 1 leverden weinig tot geen sporen op, wel zijn de sporen van de bosploeg te zien (zwarte vlekken) waarmee rond 1900 de bosgrond werd bewerkt

Creative Commons Licentie
werk van Ancestral Mounds Project is in licentie gegeven volgens een
Creative Commons Naamsvermelding-NietCommercieel 3.0 Nederland licentie.
Gebaseerd op een werk op www.grafheuvels.nl. -